
W tym ćwiczeniu omówione zostaną kolejne własności CSS. Tym razem będą to: niezwykle istotne pozycjonowanie, czyli określanie pozycji elementów w stosunku do innych elementów oraz kursory, czyli swoiste ozdobniki strony WWW.
Własności pozycjonowania:
Własności kursorów:
Pozycjonowanie relatywne
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można przesunąć wybrany element w stosunku do naturalnego pozycjonowania elementów.
Można łączyć kierunki, czyli jednocześnie ustawić odległość od na przykład lewej i górnej krawędzi. Składnia reguły będzie wyglądała następująco:
Przykład:
Przykład z tekstem:
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Przykład z obrazkiem:
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
position: relative; left: 250px; bottom: 50px;
Pozycjonowanie absolutne
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można przesunąć wybrany element w stosunku do wybranych krawędzi strony lub też nadrzędnego elementu tworzącego blok. Będzie to niezależne od innych elementów, a także od miejsca wpisania reguły w dokumencie.
Należy zachować ostrożność, używając pozycjonowania absolutnego, ponieważ niekiedy może ono prowadzić do nieprzewidywalnych zachowań.
Można łączyć kierunki, czyli jednocześnie ustawić odległość od na przykład lewej i górnej krawędzi. Składnia reguły będzie wyglądała następująco:
Przykład:
Przykład z tekstem:
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Przykład z obrazkiem:
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
Należy zachować ostrożność przy przesuwaniu elementów, bo mogą na siebie wzajemnie nachodzić.
position: absolute; left: 250px; bottom: 120px;
Obrazek również znajduje się w nadrzędnym elemencie czyli w znaczniku <div>...</div> - dlatego można było ustalić pozycjonowanie absolutne względem tego elementu.
Przykład w zewnętrznym pliku:
Pozycjonowanie ustalone
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można ustawić na stałe wybrany element w stosunku do krawędzi okna.
Można łączyć kierunki, czyli jednocześnie ustawić odległość od na przykład lewej i górnej krawędzi. Składnia reguły będzie wyglądała następująco:
Przykład:
Przykład z obrazkiem:
Przykład znajduje się w dolnym lewym rogu przeglądarki. Obrazek z tekstem znajduje się w znaczniku <div>...</div> ustawionym na lewo od krawędzi o 50px i od dołu od krawędzi o 50px.
position: fixed; left: 50px; bottom: 50px;
Pozycjonowanie statyczne
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można przywrócić naturalne pozycjonowanie elementów oparte na kolejności występowania w dokumencie HTML. Podanie jakiejkolwiek odległości nie ma żadnego wpływu na pozycję elementu.
Przykład:
Po wpisaniu na przykład takich reguł w arkuszu CSS:
<p style="position:static; ">To jest zdanie w akapicie.</p>
oraz
<p style="position:static; left:50px">To jest zdanie w akapicie z podaną odległością (ale nie jest odsunięte).</p>
zdania będą wyglądały następująco:
To jest zdanie w akapicie.
To jest zdanie w akapicie z podaną odległością (ale nie jest odsunięte).
Kolejność nakładania
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można ustalić kolejność nakładania się elementów. W normalnym stanie elementy nakładają się w kolejności wpisywania do dokumentu HTML. Można to zmienić wstawiając własną kolejność.
Kolejność nakładania dotyczy elementów pozycjonowanych.
Przykład:
z-index: auto;
Grafiki pojawiły się w kolejności wpisania do dokumentu HTML. Każdy kolejny obrazek nakłada się na poprzednie. Każdy tekst wraz z grafiką ujęty w osobnym znaczniku <div>...</div>. Reguły dla kolejnych grafik są następujące:
foto_1: position: relative; z-index: auto;
foto_2: position: relative; left: 20px; bottom: 30px; z-index: auto;
foto_3: position: relative; left: 40px; bottom: 60px; z-index: auto;
foto_4: position: relative; left: 60px; bottom: 90px; z-index: auto;
z-index: auto;
Zdania ułożyły się w kolejności wpisywania.
1. position: relative; left: 0px; bottom: 0px; z-index: auto; color: #00ff00; font-size: 3em;
2. position: relative; left: 10px; bottom: 70px; z-index: auto; color: #800000; font-size: 3em;
To jest pierwsze zdanie.
To jest drugie zdanie.
z-index: kolejność;
Grafiki wpisane są w tej samej kolejności. Jednakże ustalona jest inna kolejność wyświetlania - tutaj odwrotna. Każdy tekst wraz z grafiką ujęty w osobnym znaczniku <div>...</div>. Reguły dla kolejnych grafik są następujące:
foto_1: position: relative; z-index: 4;
foto_2: position: relative; left: 20px; bottom: 30px; z-index: 3;
foto_3: position: relative; left: 40px; bottom: 60px; z-index: 2;
foto_4: position: relative; left: 60px; bottom: 90px; z-index: 1;
z-index: kolejność;
Zdania ułożyły się według ustalonej kolejności.
1. position: relative; left: 0px; bottom: 0px; z-index: 2; color: #00ff00; font-size: 3em;
2. position: relative; left: 10px; bottom: 70px; z-index: 1; color: #800000; font-size: 3em;
To jest pierwsze zdanie.
To jest drugie zdanie.
Przycinanie elementu
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można przyciąć element z czterech stron: od góry, prawej strony, od dołu i od lewej strony. Możliwe jest to tylko przy position: absolute;. Przycięty fragment może być tylko prostokątem. Wartości określają rogi prostokąta: górny-prawy i dolny-lewy.
Składnia reguły z przykładowymi wartościami ma następujący wygląd:
selektor {position: absolute; clip: rect(10px 100px 10px 10px);}
Przykład:
W poniższym przykładzie, ażeby móc zastosować pozycjonowanie absolutne, grafiki i zdanie do przycięcia umieszczone zostały w elemencie nadrzędnym czyli znaczniku <div>...</div> (każdy w osobnym) pozycjonowanym relatywnie.
Przykład z obrazkiem:
Oryginalny obrazek ma rozmiary 130x100px.
Pierwszy obrazek jest w jego oryginalnych rozmiarach, ponieważ współrzędne przycięcia są takie same jak jego rozmiary: clip: rect(0px 130px 100px 0px);.
Drugi obrazek jest przycięty do następujących rozmiarów: od góry 15px, od prawej strony 10px, od dołu 40px, a od lewej strony 10px: clip: rect(15px 120px 60px 10px);.
Trzeci obrazek jest przycięty do następujących rozmiarów: od góry 5px, od prawej strony 20px, od dołu 10px, a od lewej strony 35px: clip: rect(5px 110px 90px 35px);.
Przykład z tekstem:
Drugie zdanie jest przycięte według następującej reguły: clip: rect(15px 120px 60px 10px);.
Ułożenie w pionie
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do elementów wyświetlanych w linii lub do komórek w tabeli.
źródło: www.kurshtml.boo.pl
Dzięki temu poleceniu można ustalić pionowe wyrównanie elementów względem siebie.
Przykład:
vertical-align: baseline;
vertical-align: middle;
vertical-align: text-top;
vertical-align: text-bottom;
Zdanie z tekstem w indeksie górnym - vertical-align: super;.
Zdanie z tekstem w indeksie dolnym - vertical-align: sub;.
vertical-align: top;
vertical-align: bottom;
vertical-align: -30px;
vertical-align: 30px;
Zdanie z tekstem podniesionym o 20px - vertical-align: 20px;.
Zdanie z tekstem opuszczonym o 20px - vertical-align: -20px;.
Ułożenie w poziomie
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można ustalić poziome wyrównanie elementu w stosunku do elementów sąsiadujących. Polecenie nie działa przy pozycjonowaniu absolutnym: position: absolute;.
Przykład:
float: left;
Tekst będzie na prawo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na lewo: float: left;.
Tekst będzie na prawo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na lewo: float: left;.
Tekst będzie na prawo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na lewo: float: left;.
Tekst będzie na prawo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na lewo: float: left;.
A dalszy ciąg tekstu będzie już zaczynał się od krawędzi swojego pudełka.
float: right;
Tekst będzie na lewo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na prawo: float: right;.
Tekst będzie na lewo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na prawo: float: right;.
Tekst będzie na lewo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na prawo: float: right;.
Tekst będzie na lewo od grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na prawo: float: right;.
A dalszy ciąg tekstu będzie już dochodził do prawej krawędzi swojego pudełka.
float: none;
Tekst będzie poniżej grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na none: float: none;.
Tekst będzie poniżej grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na none: float: none;.
Tekst będzie poniżej grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na none: float: none;.
Tekst będzie poniżej grafiki, ponieważ grafika ma wyrównanie w poziomie ustawione na none: float: none;.
Przyleganie elementów
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do elementów wyświetlanych w bloku.
Dzięki temu poleceniu można ustalić położenie elementu następującego po elemencie pływającym poprzedzającym. Polecenie definiuje, która krawędź nie będzie przylegać.
Przykład:
obrazek: float: left;
akapit z tekstem:clear: left;
Tekst jest opuszczony poniżej obrazka, ponieważ ma nie przylegać do niego lewą krawędzią. W akapicie jest nałożony styl przylegania clear: left;.
obrazek: float: left;
akapit z tekstem:clear: right;
Tekst jest obok obrazka, ponieważ ma nie przylegać do niego prawą krawędzią. W akapicie jest nałożony styl przylegania clear: right;.
obrazek: float: left;
akapit z tekstem:clear: both;
Tekst jest opuszczony poniżej obrazka, ponieważ ma nie przylegać do niego obiema krawędziami. W akapicie jest nałożony styl przylegania clear: both;.
Sposób wyświetlania
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów .
Dzięki temu poleceniu można nadać określony sposób wyświetlania, inny niż naturalny. Na przykład element wyświetlany w linii, może być wyświetlany w bloku i na odwrót.
Internet Explorer nie wyświetla poprawnie sposobów dotyczących tabel, inline-block, ani też run-in.
Przykład:
tekst w akapitach: display: inline;
Tak zachowują się słowa pisane
w trzech akapitach, bez display: inline;
- wyświetlają się jako kolejne pudełka.
Tak zachowują się słowa pisane
w trzech akapitach, z display: inline;
- wyświetlają się w linii.
Tak to wygląda ze znacznikami i stylami:
<p style="display: inline;">Tak zachowują się słowa pisane </p>
<p style="display: inline;">w trzech akapitach, z display: inline; </p>
<p style="display: inline;">- wyświetlają się w linii.</p<
tekst w akapicie, pochyły: display: block;
Zdanie w akapicie w znaczniku podkreślenia <em>...</em> wyświetlane w linii.
Zdanie w akapicie w znaczniku pochylenia <em>...</em>, wyświetlane w osobnych pudełkach.
Tak to wygląda ze znacznikami i stylami:
<em style="display: block;">Zdanie w akapicie w znaczniku</em>
<em style="display: block;">pochylenia <em>...</em>,</em>
<em style="display: block;">wyświetlane w osobnych pudełkach.</em>
tekst w akapicie, podkreślony: display: list-item;
To jest zdanie w znaczniku podkreślenia <u>...</u>,, wyświetlane w linii.
Tak to wygląda ze znacznikami i stylami:
<u style="display: list-item;">To jest zdanie w znaczniku </u>
<u style="display: list-item;">podkreślenia <u>...</u>,</u>
<u style="display: list-item;">wyświetlane jako wykaz.</u>
grafiki: display: block;
Normalnie, grafiki wyświetlają się jedna obok drugiej:
Przy display: block; wyświetlają się jedna pod drugą:
tekst z grafiką: display: inline;
Zdanie przed obrazkiem wyświetlane w bloku (domyślnie).
Zdanie po obrazku wyświetlane w bloku (domyślnie).
Zdanie przed obrazkiem: display: inline;.
Zdanie po obrazku: display: inline;.
Widoczność elementu
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów .
Dzięki temu poleceniu można ukryć określony element, aby nie był wyświetlany w przeglądarce. W jego miejscu pojawia się puste pudełko.
Przykład:
To jest zdanie w akapicie, ten fragment zdania jest w znaczniku <span>...</span> z visibility: hidden;, a ten fragment znowu tylko w akapicie.
To jest zdanie w akapicie, a ten fragment znowu tylko w akapicie.
Kształty kursorów
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można ustawić kształt kursora po najechaniu myszką na dany element. Należy zachować ostrożność przy definiowaniu kursorów i postępować zgodnie z przyjętym zwyczajem.
Przykład:
cursor: default;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: auto;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: crosshair;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: pointer;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: move;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: wait;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: progress;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: help;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: text;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: vertical-text;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: n-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: ne-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: e-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: se-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: s-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: sw-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: w-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: nw-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: col-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: row-resize;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
cursor: not-allowed;
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
Kursory obrazkowe
Składnia reguły:
Wyraz selektor ma zastosowanie do wszystkich elementów.
Dzięki temu poleceniu można wstawić własny obrazek jako kursor. Te grafiki muszą być z rozszerzeniem .cur (kursory zwykłe) .ani (kursory animowane). W regule stylu należy podać na końcu alternatywny kształt kursora z listy ogólnych kursorów.
Przykład pierwszy:
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
Przykład drugi:
Przesuń kursor myszki nad to zdanie.
W tym ćwiczeniu należy zastosować własności CSS dotyczące pozycjonowania i kursorów do sformatowania plików HTML. Zadanie polega na sformatowaniu dwóch plików HTML jednym, zewnętrznym plikiem CSS, w którym użyte będą własności dotyczące pozycjonowania i kursorów. W pliku plik_2.html zostanie dokonana również lokalna modyfikacja wewnątrzwierszowymi arkuszami stylów. Konieczne będzie także użycie klas selektorów.
1. Należy zacząć od przygotowania struktury folderów i plików:
2. W obu plikach HTML należy umieścić taką samą treść:
Spakowane pliki do zadań: pliki_16.zip (66KB).
Po wpisaniu całej zawartości pliki powinny wyglądać tak - bez żadnego formatowania:
Krok 1: klasa_1 - klasa_6
Krok 1: klasa_7 - klasa_11
Krok 1: klasa_12 - klasa_14
3. W pliku CSS należy przygotować dla wszystkich czternastu klas, czternaście różnych reguł formatujących pozycjonowanie i kursory, uwzględniających ich właściwości.
Efekt powinien być taki, że oba pliki HTML będą tak samo sformatowane. Wygląda to następująco:
oba pliki - klasa_1 - klasa_6
oba pliki - klasa_7 - klasa_11
oba pliki - klasa_12 - klasa_14
4. W pliku: plik_2.html należy dokonać lokalnych wewnątrzwierszowych modyfikacji:
Spakowane pliki do zadań: pliki_16.zip (66KB).
Po wszystkich zmianach plik plik_2.html powinien wyglądać następująco:
plik_2.html - klasa_1 - klasa_6
plik_2.html - klasa_7 - klasa_11
plik_2.html - klasa_12 - klasa_14
Oceniany będzie folder cw_16 z trzema podfolderami: pliki, style i grafiki, w których zawarte będą odpowiednio pliki: w folderze pliki: plik_1.html i plik_2.html, w folderze style plik: style.css, a w folderze grafiki pliki graficzne: zdjęcia i kursory.
Pliki HTML powinny być sformatowane zgodnie z poleceniami za pomocą zewnętrznego arkusza stylów z pliku style.css. Formatowanie obejmuje pozycjonowanie i kursory - użyte są własności formatowania tych dwóch elementów. Ponadto w pliku plik_2.html dokonana ma zostać lokalna wewnątrzwierszowa modyfikacja wyżej wspomnianych elementów.
Przy przygotowywaniu powyższego ćwiczenia wielką pomocą służył kurs HTML-a - w wersji online: http://www.kurshtml.boo.pl, jak również w wersji offline do pobrania z tej samej strony.